Қаржы ақша жүйесі

*Қазақстан Республикасы  ақша айналысы-тауар айналысына  қызмет көрсету және төлемдер  жасау процесіндегі нақты төленетін  (қолда бар) және нақты төленбейтін  ақша қозғалысын қамтиды.Ал бұл ақша айналысын тәртіпке келтіру мақсатында мелекет тарапынан  қолданылытын әртүрлі әдістер бар.Олар мыналар:

• Девальвация – айналымдағы ақша бірлігінің алтын құрамын немесе қағаз ақшаларының бағалығын шет елдік валюталарға байланысты етіп төмендету (азайту).Девальвация арқылы жаңа валюта мөлшері белгіленеді.
• Деноминация – айналымдағы ескі ақшаларды белгілі бір арақатынастықтарды қолдана отырып жаңадан шығарылған ірі ақшаларға айырбастау арқылы ,ақшаның бағалығын (құнын) өзгерту.Осыған байланысты заттардың бағалары,тарифтер,еңбек ақылар және т.б. есептеледі.
• Дефляция – айналымнан басы артық ақшаларды алып тастау арқылы ақшаның санын азайту.
• Нуллификация – айналымнан бағалығы жойылған қағаз ақшаларды алып тастау және аз мөлшерде ғана жаңа қағаз ақшаларды щығару.
• Ревальвация – ұлттық ақша бірлігінің бағалығын ресми түрде жоғалту.* [7.66-68-беттер]

 

     Осы аталған банкноттар мен  тиындар Қазақстан Республикасының  Ұлттық банкісінің сөзсіз міндеттемесі  болып табылады және оның барлық  активтерімен қамтамасыз етіледі.Сонымен  қатар,Қазақстан Республикасының  Ұлттық банкісі Қазақстан Республикасының  аумағында нақты ақша қаражатын  шығару,оның айналысын ұйымдастыру қозғалыстарын қамтиды.   

 «Қазақстан Республикасының ақша  жүйесі туралы» Заңы –ресми  ақша өлшемін қамтитын ақша  айналымын ұйымдастарудың құқықтық  негіздері мен түрлерін,тиын соғу  мен ақша бірліктері эмиссиясы  тәртібін,ақша айналысын ұйымдастыру  мен реттеуді белгілейді.   

 Сонымен,Қазақстанның  Ұлттық банкі ақша жүйесі шеңберіндегі қаржылық-құқықтық реттеудің негізгі субъектісі.   

*Қазақстан Республикасының  Ұлттық банкісінің негізгі саяси-құқықтық функциясы болып ақша эмиссиясы мен ақша айналымын ұйымдастыру  болып табылады.Сол себепті,Ұлттық банкті өзінің саяси маңызына байланысты Республика Үкіметінің құрамына кірмейтін, тек Президентке ғана есеп беретін тәуелсіз, орталықтандырылған арнайы мемлекеттік қаржылық-несиелік орган деп есептеуге болады.* [1.66-бап]   

*Қазіргі кезде,Қазақстан  Республикасында төмендегідей Ұлттық  банктің банкноталары қолданыста:

1. 1998 жылғы үлгідегі 5000 теңгелік банкнота;
2. 1999 жылғы үлгідегі 200 теңгелік банкнота;
3. 1999 жылғы үлгідегі 500 таңгелік банкнота;
4. 2000 жылғы үлгідегі 1000 теңгелік банкнота;
5. 2000 жылғы үлгідегі 2000 теңгелік банкнота;
6. 2003 жылғы үлгідегі 10000 теңгелік банкнота..

 

    Қазақстан Республикасының Ұлттық  банкінің бұл банкноталардың  барлығы Қазақстан Республикасы территориясында еркін ауысады.    

 Қазақстан Ұлттық банкі арнайы  қаржылық және ақша-несиелік құзыреті  негізінде қазақстандық теңгенің  ішкі және сыртқы тұрақтылығын  қамтамасыз етеді.   

   
  
  
  
  
  
  
  
  
 

ҚОРЫТЫНДЫ    

 Сонымен,ақша жүйесі дегеніміз-тарихи қалыптасқан, мемлекеттің ұлттық заңдарымен бекітілген біртұтас ақша айналымын айтамыз.    

 Ақша жүйесінің типін  былай қарастырса болады:ақша  – ерекше тауар ретінде жүргеді,яғни  жалпыға ортақ эквивалент болуына  немесе ақша – құн өлшемі  қызметін атқаруына байланысты  қалыптасады.Жалпы,ақша – бұл өте көне заманннан,тіпті мемлекеттер құрылмай тұрып патйда болған.

 
2.1.Ақшаның қажеттілігі,пайда болуы  және мәні 
 
 
 
2.2.Ақша жүйесі,оның элементтері және түрлері 
 
 
 
2.3.Қазақстан Республикасының ақша жүйесінің  
 
құқықтық негіздері  
 
III Қорытынды  
 
IV Пайдаланылған әдебиеттер

 

    

  Негізінен әлем тарихында ақша  жүйесінің мынандай екі типі  қалыптасқан:біріншіден,метел ақша  айналысы,бұл жерде несие ақшалары  метелға айырбасталып отырған,екіншіден,несие  және қағаз ақшалар,бұл жерде  алтын бір жақққа ығыстырылып,тек  қана қағаз ақшалар қолданыста  болған.   

  Ал ақша жүйесінің түрлеріне  келетін болсақ,оның негізгі екі  түрі бар:  

1.монометаллизм,яғни  бір метал-алтын немесе күміс жалпыға ортақ балама ретінде әрі бағасы  қымбат металдарға айырбасталған монеталар мен белгілерді функцалайтын ақша айналымының негізі.  

2.биметаллизм,яғни  баламаның жалпыға бірдей құны  екі металл алтын мен күміске  заңмен бекітілген ақша жүйесі  болып табылады.    

  Ал Қазақстан Республикасының ақша жүйесі дегеніміз не дейтін сұраққа келетін болсақ,бұл  құқықтық нормалармен ретке келтірілген,еліміздің ақша айналымын жоспарлы түрде ұйымдастыратын нормалар мен тәсілдердің жиынтығын айтамыз.Қазақстан Республикасының ақша өлшеті – теңге еліміздің  ұлттық валютасы болып табылады.    

    
  
 

Пайдаланылған әдебиеттер:

1. 1995 жылы 30 тамызда қабылданған ҚР-ның Конституциясы
2. 1993 жылғы 13 желтоқсанда қабылданған «ҚР-ның ақша жүйесі туралы » Заңы
3. 1995 жылы 30 наурызда қабылданған «ҚР-ның Ұлттық банкі туралы» Заңы
4. 1993 жылы 14 сәуірде қабылданған «Қазақстан Республикасының валюталық реттеу туралы» Заңы
5. Эдвин Дж.Долан,Колин Д.Кэмпбелл,Розмари Дж.Кэмпбелл «Деньги,банковское дело и денежно-кредитная система».

 

            Москва,1991 г.

6. Ғ.С.Сейтқасымов «Ақша,несие,банктер». Оқулық. Алматы, 2005 жыл
7. Е.Ф.Жуков «Деньги,кредит,банки».Москва,1999 г.
8. В.И.Тарасов «Деньги,кредит,банки».Учебное пособие. Минск, 2003 г.
9. Б.А.Көшенова «Ақша,несие,банктер,валюта қатынастары». Алматы,2000 ж.

 

    10. И.Худяков «Финансовое  право РК».Общая часть.          

  Алматы,2001 г.   

11.С.С.Найманбаев «Финансовое право».Астана,2005 ж.       

12.О.И.Лаврушин «Деньги,кредит,банки».Москва,1999 г.       

13.С.М.Найманбаев «Қазақстан Республикасының  Қаржы              

  құқығы».Алматы,1994

Страницы:← предыдущая123

Описание

Ақша жүйесі және оның түсінігі туралы тақырыптың негізгі бөлімінің бірінші бөлігінде,ең алдымен ақшаның түсінігі туралы және ақша қай кезден бастап пайда болды деген сұрақтарға жауап береміз.Бұл сұрақтарға қысқаша тоқталатын болсақ,ақша-бұл барлық өндірістік қатынастардың жиынтығының маңызды буыны және онсыз тауар өндірісі өсір сүре алмайтындығы жайлы мәселе/

Содержание

I Кіріспе  
 
II Негізгі бөлім 
 
2.1.Ақшаның қажеттілігі,пайда болуы және мәні 
 
 
 
2.2.Ақша жүйесі,оның элементтері және түрлері 
 
 
 
2.3.Қазақстан Республикасының ақша жүйесінің  
 
құқықтық негіздері  
 
III Қорытынды  
 
IV Пайдаланылған әдебиеттер

© 2010 — 2011 FreePapers.ru — только лучшие работы студентов

Главная   Новые работы   Задать вопрос

Регистрация нового пользователя

Спасибо за добавление новой работы на сайт!Вам необходимо завести учетную запись пользователя

Введите E-mail и пароль, которые будете использовать для входа на сайт:

E-mail:
Пароль:

 
 
Заведение учетной записи необходимо для дальнейшего доступа к  сайту с любого компьютера!

ОтменаЗарегистрироваться